Да 95-годдзя Нацыянальнага архіва

 

Паважаныя карыстальнікі сайта Нацыянальнага архіва Рэспублікі Беларусь!

 

У гэтым годзе на галоўнай старонцы сайта адкрываецца новы раздзел "Да 95-годдзя Нацыянальнага архіва".

28 мая 2022 года дзяржаўнай установе "Нацыянальны архіў Рэспублікі Беларусь" спаўняецца 95 гадоў. За гэтыя гады архіў прайшоў складаны шлях і стаў вядучай архіўнай установай нашай краіны. Адбываліся змены ў структуры архіва, штатным раскладзе, складзе якія захоўваюцца дакументаў, месцазнаходжанні архіва, яго найменні. У гэтым раздзеле будуць адлюстраваны асноўныя гістарычныя этапы развіцця архіва праз прызму архіўных дакументаў. Таксама будуць прадстаўлены лічбавыя копіі найболей каштоўных і цікавых архіўных дакументаў, некаторыя з якіх раней ніколі не публікаваліся.

Асаблівае месца ў раздзеле будзе адведзена архівістам, якія прысвяцілі сваю працоўную дзейнасць архіўнай справе і ўнеслі вялікі ўклад у развіццё Нацыянальнага архіва, у захаванне гісторыка-культурнай каштоўнасці Нацыянальнага архіўнага фонду Рэспублікі Беларусь.

Нацыянальны архіў у 1920-1930 гг.

Гісторыя Нацыянальнага архіва Рэспублікі Беларусь пачынае свой адлік з 28 мая 1927 г. У гэты дзень пастановай ЦВК і СНК БССР № 20 быў створаны Цэнтральны архіў Кастрычніцкай рэвалюцыі БССР (ЦАКР БССР), які павінен быў захоўваць дакументы цэнтральных, дзяржаўных, прафесійных, кааператыўных, грамадскіх арганізацый і ўстаноў Беларусі, якія дзейнічалі з лютаўскай рэвалюцыі 1917 г.

Ужо ў 1927 годзе былі прыняты на захоўванне дакументы ЦВК і СНК БССР, наркамата асветы, земляробства, фінансаў, рабоча-сялянскай інспекцыі, аховы здароўя, навучальных устаноў і іншых устаноў. Да канца 1927 г. у архіве захоўвалася больш за 160 тыс. спраў.

У архіўным фондзе "Цэнтральны дзяржаўны архіў (Цэнтрархіў) пры ЦВК БССР" захоўваецца Палажэнне аб Цэнтральным архіве Кастрычніцкай рэвалюцыі БССР.

Цэнтральны архіў Кастрычніцкай рэвалюцыі БССР з'яўляўся органам ЦАУ БССР і ведаў усімі архіўнымі фондамі і дакументамі цэнтральных дзяржаўных, прафесійных, кааператыўных, грамадскіх арганізацый і прадпрыемстваў рэспубліканскага значэння.

У абавязкі Цэнтральнага архіва Кастрычніцкай рэвалюцыі БССР па палажэнню ўваходзіла: прыём, распрацоўка, сістэматызацыя, апісанне, захоўванне дакументаў і выдача па іх даведак.

Архіў не меў структуры і ўзначальваў яго загадчык. У 1930 годзе Цэнтральны архіў Кастрычніцкай рэвалюцыі БССР быў пераведзены з г. Мінска ў г. Магілёў. Пры архіве створана кнігасховішча, у якім былі сабраны творы друку па гісторыі рэвалюцыі БССР з 1917 года, а таксама прадугледжвалася захоўванне сакрэтнага архіва БССР і архіва кінафільмаў.

свернуть